TT Trump Đạt Khung Thỏa Thuận Greenland Với NATO, Hủy Thuế Quan | FED Lisa Cook, Clarity

Tình hình thị trường

Ngày qua (21/01-US) là một phiên giao dịch cực kỳ biến động cả với BTC, crypto cũng như chứng khoán Mỹ. Kết thúc phiên thứ tư, chứng khoán Hoa Kỳ tăng giảm theo những phát biểu của tổng thống Trump nhưng kết thúc vẫn tăng ở cả ba chỉ số và Nasdaq tăng nhiều nhất 1.23%. Hợp đồng dầu tăng lên quanh 60.64 USD/thùng. Vàng cũng tăng lên 4807 USD/ounce trong khi bạc giảm nhẹ xuống 91.86 USD/ounce.

Bitcoin đã có thời điểm giảm xuống mức thấp 87,000 USD sau đó hồi lại lên 89,000 USD. Hầu hết altcoin hồi tăng nhẹ hoặc đi ngang. Vốn hóa thị trường crypto ở mức 3.17 nghìn tỷ USD.

Dòng tiền ETF crypto tại Mỹ trong ngày 21/01 ghi nhận xu hướng rút vốn chiếm ưu thế. Các quỹ Bitcoin ETF bị rút ròng 708.71 triệu USD, trong khi Ethereum ETF cũng ghi nhận dòng tiền âm 286.95 triệu USD. Ở chiều ngược lại, một số altcoin có dòng tiền vào nhẹ, gồm XRP ETF với 7.16 triệu USD, SOL ETF với 2.92 triệu USD và HBAR ETF với 3.31 triệu USD. Các ETF DOGE, LINK và LTC không ghi nhận biến động dòng tiền trong ngày.

Thị trường biến động theo tin Greenland

Nguyên nhân chính của biến động thị trường đến từ thông tin về Greenland. Trước đó, việc Tổng thống Trump né tránh trả lời câu hỏi về khả năng sử dụng quân đội đã làm gia tăng căng thẳng và khiến thị trường lo ngại. Đến khi ông chính thức tuyên bố Mỹ sẽ không dùng biện pháp quân sự, rủi ro cực đoan được loại bỏ, giúp tâm lý thị trường cải thiện rõ rệt, dù nguy cơ thuế quan và xung đột thương mại với châu Âu vẫn chưa hoàn toàn biến mất.

Phát biểu của Tổng thống Trump tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới không rõ lập trường của Mỹ nhưng ngày hôm sau ông đã thông báo không dùng quân đội với Greenland. Thêm vào đó, ông khẳng định châu Âu vẫn là đồng minh quan trọng, nhưng cho rằng châu Âu đã suy yếu trong nhiều năm qua về nhập cư, thương mại và năng lực tự cường. Vấn đề Greenland, theo ông, là một ví dụ cho thấy sự yếu kém đó. Dù nhấn mạnh quyết định bán Greenland hay không là quyền của Đan Mạch, ông cũng ám chỉ Mỹ sẽ “ghi nhớ” lựa chọn này, khiến thị trường tiếp tục lo ngại về khả năng leo thang căng thẳng thương mại trong tương lai.

Bên cạnh yếu tố địa chính trị, Nhà Trắng cũng đặc biệt quan tâm đến phản ứng của thị trường tài chính. Tổng thống Trump là một trong số ít các tổng thống Mỹ công khai thể hiện sự chú ý mạnh mẽ tới thị trường chứng khoán, bởi dù không phải mọi người dân Mỹ đều đầu tư trực tiếp, phần lớn lại tham gia gián tiếp thông qua quỹ hưu trí và các chương trình hưu trí như 401(k). Biến động chứng khoán vì vậy có tác động trực tiếp đến tài sản và an sinh của người dân, đặc biệt trong bối cảnh chi phí sinh hoạt cao và lương hưu cơ bản không đủ đảm bảo cuộc sống.

Sau phiên thị trường đỏ, Tổng thống Trump và Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đã lên tiếng trấn an, cho rằng đợt điều chỉnh chỉ là hiện tượng ngắn hạn. Bộ trưởng Tài chính cũng nhấn mạnh rằng áp lực lên chứng khoán phần nào đến từ diễn biến lợi suất trái phiếu toàn cầu, đặc biệt là Nhật Bản, chứ không chỉ riêng vấn đề Greenland. Tuy vậy, thực tế cho thấy chính các tin tức xoay quanh Greenland mới là yếu tố kích hoạt mạnh nhất khiến thị trường biến động trong ngày.

Liên quan đến lo ngại sâu xa hơn, cảnh báo của Ray Dalio về nguy cơ các đồng minh bán trái phiếu Mỹ tiếp tục được nhắc lại. Việc một quỹ hưu trí Đan Mạch bán khoảng 100 triệu USD trái phiếu Mỹ tuy không đáng kể so với quy mô thị trường hơn 30,000 tỷ USD, nhưng mang ý nghĩa biểu tượng. Bộ trưởng Tài chính cho rằng đây không phải diễn biến mới, bởi các quỹ Đan Mạch đã giảm dần nắm giữ trái phiếu Mỹ trong nhiều năm qua. Dù vậy, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, những động thái như vậy vẫn khiến thị trường cảnh giác, bởi nếu trở thành xu hướng lan rộng, chúng sẽ đi ngược hoàn toàn với mục tiêu hạ lợi suất và ổn định tài chính mà Nhà Trắng đang theo đuổi.

Mỹ đạt được thỏa thuận Greenland và châu Âu

Sau khi thông tin quỹ hưu trí Đan Mạch AkademikerPension tại Đan Mạch bán toàn bộ trái phiếu chính phủ Mỹ gây chú ý, doanh nghiệp này đã lên tiếng làm rõ rằng họ vẫn tiếp tục nắm giữ đồng USD và chỉ chuyển danh mục từ trái phiếu Kho bạc sang các loại trái phiếu khác được chính phủ Mỹ bảo trợ như Ginnie Mae, Freddie Mac và Fannie Mae. Đây là những tổ chức gắn với thị trường bất động sản và có sự hậu thuẫn của chính phủ, nhằm giúp hệ thống tài chính duy trì dòng vốn cho vay. Do đó, quyết định này phản ánh nhu cầu linh hoạt trong quản trị rủi ro, chứ không phải sự mất niềm tin toàn diện vào Mỹ hay đồng USD, qua đó phần nào làm dịu lo ngại của thị trường về nguy cơ bán tháo hàng loạt trái phiếu Mỹ.

Trong bối cảnh đó, Bộ trưởng Tài chính Mỹ kêu gọi giới đầu tư bình tĩnh và lắng nghe lập luận của Tổng thống Trump, đặc biệt liên quan đến vấn đề Greenland. Ông dẫn lại tiền lệ lịch sử như việc Mỹ mua Danish West Indies từ Đan Mạch năm 1917 để nhấn mạnh rằng các quyết định mang tính chiến lược về lãnh thổ và an ninh không phải điều mới. Điều này cho thấy Greenland được nhìn nhận chủ yếu dưới góc độ địa chính trị và an ninh dài hạn với Mỹ.

Song song, Tổng thống Trump đã gặp Tổng thư ký NATO và cho biết hai bên đã đạt được một khuôn khổ thỏa thuận, dù chưa có chi tiết cụ thể. Nhờ đó, Mỹ tạm thời không áp dụng các biện pháp thuế quan dự kiến, giúp giảm lo ngại về căng thẳng Mỹ – châu Âu và chiến tranh thương mại trong ngắn hạn. Thị trường tài chính phản ứng tích cực khi chứng khoán phục hồi và Bitcoin bật tăng từ vùng 88,000 USD lên khoảng 90,300 USD.

Về bản chất, câu chuyện Greenland ngày càng rõ ràng xoay quanh tài nguyên chiến lược, đặc biệt là khoáng sản và năng lượng. Theo chia sẻ của Tổng thống Trump, mục tiêu trọng tâm là đạt được thỏa thuận cho phép Mỹ khai thác khoáng sản tại Greenland, phục vụ các lợi ích dài hạn về an ninh năng lượng, công nghệ và cạnh tranh AI. Điều này cũng giúp Mỹ giảm phụ thuộc vào Trung Quốc trong chuỗi cung ứng khoáng sản hiếm, qua đó củng cố vị thế chiến lược trong tương lai.

Tranh cãi trong dự luật Clarify: ưu tiên ngân hàng hay doanh nghiệp crypto?

Chủ tịch mới của CFTC cho biết dưới nhiệm kỳ của ông, cơ quan này sẽ thay đổi cách tiếp cận đối với crypto, chuyển từ đối đầu sang quản lý, coi crypto là một thị trường quan trọng thay vì mục tiêu bị “tấn công” như trước đây. Ông cũng khẳng định dự luật CLARITY – nền tảng pháp lý cho thị trường crypto tại Mỹ – đang tiến gần hoàn thiện và khi được thông qua, CFTC sẵn sàng đảm nhận vai trò quản lý phần lớn thị trường. Tuy nhiên, thời điểm luật được thông qua vẫn còn bỏ ngỏ do tồn tại nhiều bất đồng lợi ích.

Những vướng mắc này được thể hiện rõ trong cuộc phỏng vấn CEO Coinbase Brian Armstrong tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới Davos. Trọng tâm tranh cãi lớn nhất hiện nay giữa ngân hàng truyền thống và các công ty crypto là việc stablecoin có được phép trả lãi cho người nắm giữ hay không. Phía crypto coi đây là yếu tố sống còn để thu hút người dùng, trong khi các ngân hàng phản đối vì lo ngại dòng tiền rời khỏi hệ thống ngân hàng, ảnh hưởng đến hoạt động cho vay và nền kinh tế.

Brian Armstrong phản biện rằng lập luận của ngân hàng không hoàn toàn thuyết phục, bởi trên thực tế đã có nhiều ngân hàng nhỏ và ngân hàng trực tuyến trả lãi tiền gửi cao hơn ngân hàng lớn mà không gây ra làn sóng rút tiền hàng loạt. Ông nhấn mạnh rằng luôn tồn tại một lượng tiền buộc phải nằm trong ngân hàng phục vụ thanh toán, trả lương và vận hành doanh nghiệp, bất kể lãi suất cao hay thấp. Do đó, việc cho phép stablecoin trả lãi không đồng nghĩa với việc hệ thống ngân hàng sẽ mất kiểm soát dòng tiền.

Về câu hỏi liệu các công ty crypto có nên bị quản lý như ngân hàng nếu cung cấp sản phẩm tương tự, Armstrong cho rằng hai mô hình này cơ bản là khác nhau. Ngân hàng hoạt động theo cơ chế dự trữ một phần, chỉ giữ lại một tỷ lệ nhỏ tiền gửi và dùng phần lớn để cho vay hoặc đầu tư, nên tiềm ẩn rủi ro hệ thống. Trong khi đó, stablecoin phải được bảo chứng 100% bằng tài sản an toàn như trái phiếu chính phủ, khiến rủi ro thấp hơn và không thể áp dụng khung quản lý giống hệt ngân hàng.

Sự phức tạp của vấn đề càng rõ nét khi cố vấn crypto và AI của Tổng thống Trump, David Sacks, lại bày tỏ quan điểm ngược lại trong một cuộc phỏng vấn khác, cho rằng nếu các công ty crypto cạnh tranh trực tiếp với ngân hàng thì cũng nên chịu mức độ quản lý tương đương. Lập trường này khiến ông vấp phải nhiều chỉ trích từ cộng đồng crypto, khi bị cho là đứng gần phía ngân hàng hơn là bảo vệ lợi ích của các công ty crypto. Tất cả cho thấy con đường để Mỹ đạt được một khung pháp lý rõ ràng cho crypto, như kỳ vọng của CFTC, vẫn còn nhiều tranh cãi và đòi hỏi sự nhượng bộ lớn từ ít nhất một phía.

Các thông tin khác:

• Tom Lee, người đứng sau Bitmine, đang đa dạng hóa đầu tư nhưng vẫn tiếp tục tích lũy Ethereum. Trong một tháng, Bitmine mua thêm khoảng 108 triệu USD ETH, nâng tổng nắm giữ lên khoảng 4,2 triệu ETH (12–13 tỷ USD), tương đương gần 3,5% nguồn cung lưu thông, hướng tới mục tiêu 5%. Công ty cũng đầu tư khoảng 200 triệu USD vào Beast Industries của MrBeast nhằm tiếp cận nhóm người trẻ và định vị Ethereum làm nền tảng cho các sản phẩm số. Hiện Bitmine mới stake khoảng 44% lượng ETH để duy trì thanh khoản, nhưng xu hướng là tăng dần. Chiến lược này khác với Michael Saylor khi Tom Lee nhấn mạnh lợi thế của Ethereum ở khả năng tạo dòng tiền qua staking, thay vì chỉ là tài sản lưu trữ.

• Gần đây xuất hiện thông tin Bộ Tư pháp Mỹ chuyển khoảng 6,3 triệu USD Bitcoin lên sàn Coinbase Prime, liên quan đến vụ các nhà phát triển dịch vụ trộn tiền Samurai bị bắt và tịch thu tài sản. Việc “tịch thu” thực chất là các bị cáo tự nguyện giao nộp Bitcoin để hợp tác điều tra và giảm án, chứ không mâu thuẫn với bản chất khó bị cưỡng chế của Bitcoin. Dù động thái chuyển Bitcoin lên Coinbase làm dấy lên lo ngại chính phủ bán ra, phía Mỹ phủ nhận điều này. Chính phủ cho biết số Bitcoin đó được chuyển sang Coinbase chỉ nhằm mục đích lưu ký an toàn, không phải để bán, phù hợp với sắc lệnh của Tổng thống Trump về việc đưa toàn bộ Bitcoin vào quỹ dự trữ quốc gia. Bộ trưởng Tài chính cũng tái khẳng định tất cả Bitcoin chính phủ nắm giữ sẽ được giữ lại và không bán ra.

• Delaware Life Insurance Company ra mắt sản phẩm niên kim chỉ số cố định đầu tiên tại Mỹ gắn với chỉ số của BlackRock, trong đó 74% là S&P 500, 25% là ETF Bitcoin của BlackRock và 1% tiền mặt. Sản phẩm này cho phép nhà đầu tư hưu trí tiếp xúc gián tiếp với Bitcoin nhưng vẫn bảo vệ toàn bộ tiền gốc. Về bản chất, nhà đầu tư gửi tiền cho công ty bảo hiểm, lợi nhuận phụ thuộc vào mức tăng của chỉ số và bị giới hạn trần; khi thị trường giảm thì không lỗ mà thường chỉ nhận 0%, đồng thời có thể tạo dòng thu nhập ổn định cho giai đoạn nghỉ hưu.