BTC Điều Chỉnh, Ngân Hàng Phát Hành Stablecoin, TQ Siết Chặt: Điều Gì Đang Thực Sự Xảy Ra?

Tình hình thị trường

Thị trường hợp đồng tương lai của chứng khoán Mỹ chủ nhật (08/02-US) mở cửa với sự tăng nhẹ ở cả ba chỉ số, trong đó Nas FUT tăng nhiều nhất 0.22%. Hợp đồng vàng và bạc cũng tăng lên quanh 5044 USD/ounce và 80.9 USD/ounce. Dầu giảm nhẹ quanh 62.9 USD/thùng.

Tổng thống Trump cho rằng thị trường chứng khoán đang lập kỷ lục và an ninh quốc gia được củng cố nhờ chính sách thuế quan mạnh mẽ. Ông dự đoán chỉ số Dow Jones sẽ X 2, đạt 100K điểm trước khi nhiệm kỳ của mình kết thúc.

Bitcoin ngày qua vẫn đi quanh 70,000 USD sau khi hồi phục nhẹ. Các altcoin lớn một số đồng tăng nhẹ và một số khác giảm nhẹ. Vốn hóa thị trường crypto là 2.4 nghìn tỷ USD.

Tuần này, thị trường tập trung vào dữ liệu việc làm và lạm phát của Mỹ, đồng thời chờ đợi các diễn biến liên quan đến đàm phán Mỹ–Iran và phán quyết của Tòa án Tối cao về thuế quan của Tổng thống Trump.

Điểm nhấn chính gồm báo cáo việc làm và tỷ lệ thất nghiệp công bố ngày 11/2, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp ngày 12/2, và đặc biệt là dữ liệu CPI và Core CPI ngày 13/2. Đây là các chỉ số then chốt có thể ảnh hưởng mạnh đến kỳ vọng lãi suất và xu hướng thị trường trong ngắn hạn.

Tâm lý thị trường giao động và giá giảm

Arthur Hayes, cựu CEO của BitMEX, cho rằng đợt giảm mạnh gần đây của Bitcoin nhiều khả năng đến từ hoạt động phòng ngừa rủi ro của các ngân hàng lớn liên quan đến các sản phẩm phái sinh gắn với Bitcoin ETF, đặc biệt là quỹ IBIT của BlackRock. Khi giá chạm các ngưỡng kích hoạt nhất định, các tổ chức này buộc phải mua hoặc bán Bitcoin thật để cân bằng rủi ro, từ đó tạo ra áp lực bán đột ngột và khiến giá lao dốc nhanh, thay vì xuất phát từ tin xấu hay tâm lý hoảng loạn của nhà đầu tư nhỏ lẻ. Trong bối cảnh thị trường ngày càng bị chi phối bởi ETF và các cơ chế tài chính phức tạp, giá không còn phản ánh đơn thuần quan hệ cung – cầu như trước, buộc nhà đầu tư phải thích nghi với cấu trúc thị trường mới.

Dòng tiền rút khỏi các quỹ ETF trong thời gian ngắn cũng là một yếu tố quan trọng, khi lượng bán lớn trên thị trường OTC gây áp lực trực tiếp lên giá spot. Dù phần lớn vốn dài hạn vẫn ở lại thị trường, áp lực bán ngắn hạn vẫn đủ mạnh để kéo giá giảm sâu. Ngoài ra, sự cố sàn Bitstamp gửi nhầm 2,000 BTC cho một số tài khoản, dù đã thu hồi gần như toàn bộ, cũng có thể đã tạo ra lực bán tức thời, góp phần gia tăng biến động.

Tuy nhiên, theo Thuận, yếu tố lớn nhất khiến giá giảm nhanh vẫn là làn sóng thanh lý lệnh long sử dụng đòn bẩy cao. Khi giá bắt đầu giảm, các lệnh long bị thanh lý hàng loạt, tạo hiệu ứng domino khiến giá tiếp tục lao dốc. Chỉ trong vài giờ, giá trị lệnh bị thanh lý đã lên tới hàng trăm triệu USD, phản ánh mức độ rủi ro rất lớn của thị trường phái sinh hiện tại. Đây mới là động lực chính khiến Bitcoin giảm sâu và nhanh trong thời gian ngắn.

Từ góc độ rộng hơn, thị trường tài chính ngày nay vận hành dựa trên mạng lưới các sản phẩm phái sinh và cơ chế phức tạp, nơi những “móc kích hoạt ẩn” chỉ lộ diện khi sự cố xảy ra, tương tự các cuộc khủng hoảng tài chính trong quá khứ như năm 2008 hay sự sụp đổ ngân hàng Mỹ năm 2023. Crypto và Bitcoin giờ đã trở thành một phần của hệ thống này, nên mức độ biến động và rủi ro hệ thống sẽ ngày càng lớn.

Cuối cùng, nguyên nhân cốt lõi của mọi biến động giá vẫn nằm ở tâm lý thị trường. Sau giai đoạn tăng mạnh nhờ kỳ vọng chính sách ủng hộ từ chính quyền Trump và triển vọng pháp lý tích cực, thị trường bước vào pha điều chỉnh khi kỳ vọng dần hạ nhiệt và thực tế không hoàn toàn như mong đợi. Điều này cho thấy giá Bitcoin không chỉ phản ánh yếu tố kỹ thuật hay dòng tiền, mà còn chịu chi phối mạnh bởi kỳ vọng, tâm lý và cấu trúc tài chính ngày càng phức tạp của thị trường toàn cầu.

Nhà Trắng họp về dự luật crypto

Nhà Trắng sẽ tổ chức cuộc họp lần hai vào thứ Ba với các đại diện ngành crypto và ngân hàng để bàn về việc liệu các công ty crypto có được phép trả lợi suất cho stablecoin hay không. Các ngân hàng lớn như JPMorgan Chase và Bank of America dự kiến sẽ tham dự.

Các ngân hàng muốn áp đặt giới hạn để ngăn dòng tiền gửi rút ra, vì điều này có thể làm giảm khả năng cho vay của họ, trong khi phía crypto cho rằng đây là cách bảo vệ lợi ích của ngân hàng. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cũng thừa nhận lo ngại về sự biến động tiền gửi. Vấn đề này đang ảnh hưởng trực tiếp đến luật crypto, và Nhà Trắng đang thúc đẩy hai bên đạt được thỏa thuận trước cuối tháng.

Nhìn chung, đây về bản chất là cuộc chiến giữa các công ty crypto và ngân hàng để giành dòng tiền gửi, được ngụy trang dưới danh nghĩa bảo vệ người tiêu dùng. Với nhiều người dùng crypto, lợi suất từ stablecoin không quá quan trọng. Điều quan trọng nhất là luật crypto được thông qua, vì nó sẽ đóng vai trò như một lá chắn bảo vệ ngành trước rủi ro các chính quyền Mỹ trong tương lai đổi giọng điệu và quay lại siết chặt hoặc tấn công crypto.

Bên cạnh đó, cơ quan khác cũng đang có tiến trình thúc đẩy cho crypto là CFTC. Mới đây, CFTC mở rộng quy định về stablecoin, cho phép các ngân hàng tín thác quốc gia phát hành token neo theo USD theo khung pháp lý của GENIUS Act.

Điều này có nghĩa là chính phủ Mỹ hiện cho phép các ngân hàng tín thác được quản lý chặt chẽ phát hành stablecoin bảo chứng bằng USD của riêng mình theo một khung pháp lý rõ ràng, thay vì trước đây chủ yếu do các công ty crypto tư nhân phát hành, từ đó giúp stablecoin trở nên hợp pháp và an toàn hơn trong mắt các tổ chức lớn, dễ dàng được sử dụng trong các thị trường giao dịch và hợp đồng tương lai quy mô lớn.

Trong khi đó, tiểu bang Illinois của Mỹ vừa đề xuất đạo luật “Community Bitcoin Reserve Act” nhằm thành lập một quỹ dự trữ Bitcoin do chính quyền bang quản lý. Trong đó, BTC sẽ được lưu trữ bằng ví lạnh đa chữ ký để đảm bảo an toàn, bắt đầu với quỹ mang tên Altgeld Bitcoin Reserve. Theo đề xuất này, Bitcoin chỉ được phép giao dịch hoặc bán ra khi có luật mới được thông qua.

Crypto bị tấn công khi thị trường giảm

Trong những giai đoạn thị trường điều chỉnh, các tin tức tiêu cực từ những nguồn lớn như Financial Times hay Reuters thường xuất hiện dày đặc, dễ khiến những nhà đầu tư mới cảm thấy lo lắng. Tuy nhiên, đây là hiện tượng rất quen thuộc và gần như lặp lại mỗi khi Bitcoin giảm giá. Trung Quốc đã nhiều lần tuyên bố siết chặt hoặc cấm crypto từ năm 2023 đến nay, nhưng những thông tin này thường được nhắc lại đúng vào lúc thị trường suy yếu. Điều đáng chú ý là Bitcoin luôn phải chịu mức độ công kích và hoài nghi mà hầu như không loại tài sản nào khác gặp phải.

Điều quan trọng là bạn cần nhận ra rằng BTC đang phải chịu một mức độ thù địch mà các loại tài sản khác không gặp phải. Cổ phiếu, vàng, thậm chí bạc cũng từng có những giai đoạn giảm mạnh kéo dài nhiều năm, nhưng hiếm khi bị tấn công kiểu này. 

Trong quá trình đầu tư, đặc biệt khi giá giảm, nhà đầu tư không chỉ đối mặt với áp lực thị trường mà còn phải chịu tác động tâm lý từ các ý kiến xung quanh. Những người im lặng khi giá tăng lại thường xuất hiện khi giá giảm, lặp lại các lập luận cũ với mục đích nhấn mạnh sự sụt giá. Trong khi đó, các tài sản truyền thống như cổ phiếu, vàng hay chỉ số Nasdaq từng có giai đoạn giảm sâu kéo dài nhiều năm nhưng hiếm khi bị công kích nặng nề như Bitcoin. Điều này cho thấy tồn tại một sự thù ghét và định kiến đặc biệt đối với Bitcoin, thậm chí có người xây dựng cả sự nghiệp bằng việc chỉ trích nó, vì những nội dung tiêu cực thường thu hút sự chú ý lớn trên mạng xã hội.

Từ góc độ cá nhân, việc hạn chế chia sẻ hoạt động đầu tư Bitcoin với người khác giúp giảm bớt áp lực tâm lý và rủi ro không cần thiết. Nhiều phản ứng tiêu cực không xuất phát từ mong muốn tìm hiểu mà mang tính soi mói, ganh tỵ hoặc chỉ nhằm nhấn mạnh lúc thị trường đi xuống. Việc giữ khoảng cách với những nguồn gây nhiễu này giúp nhà đầu tư tập trung hơn vào chiến lược dài hạn và tránh bị chi phối bởi cảm xúc.

Trong bối cảnh đó, điều quan trọng nhất là có một chiến lược đầu tư rõ ràng ngay từ đầu và kiên định với nó. Nhà đầu tư cần xác định trước cách hành xử trong cả hai kịch bản: khi giá tăng mạnh và khi giá giảm sâu, thay vì ra quyết định trong trạng thái cảm xúc. Chỉ khi đã chuẩn bị sẵn kế hoạch, việc quản lý tâm lý và rủi ro mới trở nên hiệu quả. Dù nguyên tắc “tham lam khi người khác sợ hãi và sợ hãi khi người khác tham lam” được nhắc đến rất nhiều, việc áp dụng trong thực tế luôn khó khăn. Kinh nghiệm này chỉ có thể tích lũy qua thời gian dài tham gia thị trường, từ đó hình thành bản lĩnh và sự kỷ luật cần thiết cho đầu tư bền vững.

Các thông tin khác:

• Gần đây, độ khó đào Bitcoin đã giảm khoảng 11%, đây là mức giảm mạnh nhất kể từ sau lệnh cấm đào Bitcoin của Trung Quốc năm 2021. Nguyên nhân chính là giá Bitcoin giảm, khiến chi phí đào cao hơn giá bán, và bão mùa đông ở Hoa Kỳ làm nhiều mỏ đào phải dừng hoạt động. Khi ít người đào hơn, mạng Bitcoin tự giảm độ khó để cân bằng. Điều này giúp thợ đào còn lại dễ kiếm phần thưởng hơn, nhưng lợi nhuận vẫn phụ thuộc vào việc giá Bitcoin có tăng lại hay không.

• Trung Quốc tái khẳng định lập trường cứng rắn với tiền điện tử khi ban hành bộ quy tắc mới, siết chặt lệnh cấm giao dịch crypto và stablecoin từ năm 2021, bao gồm cả hoạt động xuyên biên giới. Đồng thời, nước này tăng cường giám sát việc mã hóa tài sản thực tế và phát hành stablecoin nhân dân tệ ở nước ngoài nhằm hạn chế đầu cơ và kiểm soát rủi ro tài chính.

• DDC Enterprise mua thêm 105 Bitcoin và hiện đang nắm giữ tổng cộng 1,888 BTC.

• Chỉ số tham lam và sợ hãi trên CoinmarketCap trong ngày 07/02 (US) xuống mức 5, sau đó tăng lên mức 8. Đây là mức thấp nhất trong vòng 3 năm qua.

• Công ty đào CleanSpark mua thêm 414.37 BTC và hiện đang nắm giữ tổng cộng 13,513 BTC.