Nvidia lao dốc giữa khủng hoảng niềm tin: CPI nóng, Fed có thể tăng lãi suất 0,5%

Bitcoin có lúc giảm về 72.600 USD trước khi hồi lên quanh 73.600 USD. Ethereum phải cố gắng bảo vệ mốc 2.000 USD, trong khi phần lớn thị trường crypto tiếp tục đỏ. Vàng giảm gần 2%, dù trong những giai đoạn bất ổn trước đây, kim loại quý thường được xem là nơi trú ẩn an toàn.

Điểm tích cực hiếm hoi là dầu vẫn giữ dưới 100 USD. Tuy nhiên, giá năng lượng hạ nhiệt không đủ giúp thị trường phục hồi vì một rủi ro lớn hơn đang quay trở lại: lạm phát nóng lên và Fed có thể tiếp tục tăng lãi suất.

CPI cao hơn dự báo, thị trường phải định giá lại Fed

CPI tháng 10 của Mỹ tăng 0,4% so với tháng trước, cao hơn mức dự báo 0,3%. CPI lõi, không tính thực phẩm và năng lượng, tăng 0,3% thay vì 0,2% như thị trường kỳ vọng.

Chênh lệch chỉ 0,1 điểm phần trăm có vẻ không lớn, nhưng hướng đi của lạm phát mới là điều khiến thị trường lo ngại. Giá cả không những chưa trở về mục tiêu của Fed mà còn tiếp tục tăng với tốc độ nhanh hơn dự kiến.

Tình hình trở nên đáng chú ý hơn khi Thống đốc Fed Christopher Waller, người từng có quan điểm khá mềm mỏng về chính sách tiền tệ, cho biết ông ủng hộ tăng lãi suất 0,25% tại cuộc họp tháng 12. Nếu lạm phát tiếp tục nóng, ông có thể cân nhắc mức tăng 0,5%.

Waller chỉ có một phiếu trong Fed, nhưng sự thay đổi quan điểm của một thành viên từng nghiêng về nới lỏng là tín hiệu quan trọng. Nếu ngay cả nhóm “bồ câu” cũng bắt đầu lo ngại, áp lực tăng lãi suất có thể lớn hơn thị trường từng dự đoán.

Xác suất Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đã được thị trường định giá ở mức trên 90%. Một khả năng nhỏ nhưng không thể bỏ qua cũng xuất hiện đối với mức tăng 0,5%.

Lợi suất trái phiếu 10 năm tiến sát 5%

Thị trường trái phiếu phản ứng gần như ngay lập tức. Lợi suất công trái Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng lên khoảng 4,99%, tiến sát mốc 5%.

Đây không phải điều các tài sản rủi ro muốn thấy.

Khi lợi suất trái phiếu tăng, nhà đầu tư có thêm lựa chọn nhận mức lợi nhuận tương đối hấp dẫn từ tài sản an toàn. Cổ phiếu tăng trưởng, đặc biệt là những doanh nghiệp được định giá dựa trên lợi nhuận nhiều năm trong tương lai, sẽ trở nên kém hấp dẫn hơn.

Các công ty AI chịu áp lực mạnh nhất vì phần lớn định giá hiện nay được xây dựng trên kỳ vọng tăng trưởng rất cao. Lãi suất càng cao, giá trị hiện tại của những khoản lợi nhuận trong tương lai càng thấp.

Bitcoin cũng chịu ảnh hưởng vì dòng tiền có xu hướng rời khỏi những tài sản biến động mạnh. Đợt giảm của crypto hiện tại không đến từ một vấn đề trực tiếp của mạng lưới Bitcoin, mà chủ yếu phản ánh áp lực chung của thanh khoản, lợi suất và tâm lý tránh rủi ro.

Nợ thẻ tín dụng của người Mỹ lập kỷ lục

Một dữ liệu khác đến từ Fed New York cho thấy dư nợ thẻ tín dụng của người Mỹ đã tăng lên khoảng 1.290 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay.

Nợ mua nhà, mua xe hoặc học phí không nhất thiết phản ánh khó khăn ngay lập tức, vì đây thường là những khoản vay có thời hạn dài và gắn với một tài sản hoặc mục tiêu cụ thể. Tuy nhiên, nợ thẻ tín dụng lại cho thấy nhiều hộ gia đình có thể đang phải vay để đáp ứng chi tiêu thường ngày.

Khi thu nhập không tăng kịp chi phí sinh hoạt, người dân sử dụng thẻ tín dụng nhiều hơn và chỉ trả khoản tối thiểu hàng tháng. Số dư còn lại tiếp tục chịu lãi suất cao, khiến gánh nặng ngày càng lớn.

Fed hiện đứng trước một bài toán khó. Lạm phát vẫn nóng nên họ phải thắt chặt chính sách, nhưng lãi suất cao lại làm chi phí vay thẻ tín dụng, mua nhà và mua xe tăng thêm. Nếu tăng quá mạnh, Fed có thể làm suy yếu tiêu dùng và thị trường việc làm. Nếu không hành động, lạm phát có nguy cơ kéo dài.

Nvidia giảm mạnh giữa lúc niềm tin bị thử thách

Tâm điểm của thị trường công nghệ tiếp tục là Nvidia. Cổ phiếu giảm thêm gần 6% trong phiên và mất khoảng 17% chỉ trong một tuần giao dịch.

Với một doanh nghiệp có vốn hóa trên 4.000 tỷ USD và chiếm tỷ trọng lớn trong Nasdaq cũng như S&P 500, mức giảm này ảnh hưởng đến hàng triệu danh mục đầu tư, kể cả những người không trực tiếp mua cổ phiếu Nvidia.

Áp lực bán diễn ra trong bối cảnh xuất hiện những tranh cãi xoay quanh CEO Jensen Huang và mối quan hệ với một đối tác kinh doanh. Một số nội dung đang được truyền thông đề cập vẫn chỉ là cáo buộc hoặc nghi vấn, chưa phải kết luận pháp lý.

Vấn đề quan trọng đối với nhà đầu tư không chỉ là câu chuyện đời tư. Thị trường quan tâm hơn đến quản trị doanh nghiệp, nghĩa vụ công bố thông tin và khả năng Nvidia tuân thủ các quy định xuất khẩu chip.

Một số báo cáo đặt câu hỏi về chênh lệch trong hồ sơ của khoảng 50.000 chip được bán cho một công ty trung gian tại Singapore. Nvidia giải thích rằng sự khác biệt có thể đến từ một lô hàng chưa được tính đầy đủ. Hiện những thông tin này chưa đủ để kết luận có hành vi sai phạm.

Tuy nhiên, khi định giá AI đã ở mức cao, chỉ cần xuất hiện thêm bất ổn về quản trị hoặc pháp lý cũng có thể trở thành lý do để các quỹ giảm tỷ trọng.

Drama chỉ là chất xúc tác, định giá mới là vấn đề lớn

Nếu đây chỉ là một câu chuyện cá nhân thông thường, ảnh hưởng lên Nvidia có thể không kéo dài. Nhưng nó xảy ra đúng lúc thị trường đã lo ngại về ba vấn đề lớn:

• Các cổ phiếu AI đã tăng quá nhanh.
• Chi tiêu cho trung tâm dữ liệu vượt xa doanh thu hiện tại.
• Lãi suất cao làm định giá cổ phiếu tăng trưởng trở nên khó bảo vệ.

Bank of America đã loại Nvidia, Micron và Lam Research khỏi danh sách cổ phiếu ưu tiên hàng đầu, dù vẫn duy trì đánh giá mua. Điều này không có nghĩa ngân hàng cho rằng những doanh nghiệp này đã mất triển vọng, mà có thể chỉ phản ánh quan điểm rằng rủi ro ngắn hạn đang tăng.

Một số ước tính cũng cho rằng khoảng 10% dự án trung tâm dữ liệu tại Mỹ có thể bị hủy, trong khi 20% khác đứng trước nguy cơ trì hoãn. Nếu điều này xảy ra, nhu cầu chip và thiết bị hạ tầng có thể tăng chậm hơn kỳ vọng.

SoftBank cùng một số quỹ lớn cũng bắt đầu cân nhắc giảm mức độ tiếp xúc với AI. Đây là dấu hiệu dòng tiền đang tái cân bằng, không nhất thiết là từ bỏ hoàn toàn lĩnh vực này.

Ba kịch bản cho thị trường AI

Kịch bản tích cực nhất là nhu cầu AI tiếp tục tăng mạnh, doanh thu và lợi nhuận bắt kịp chi tiêu. Khi đó, các cổ phiếu AI có thể ổn định và bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới.

Kịch bản thứ hai là nhu cầu vẫn tăng nhưng chậm hơn kỳ vọng. Các công ty tiếp tục kiếm tiền, nhưng tốc độ không đủ để hỗ trợ mức định giá hiện tại. Bong bóng không nổ tung mà từ từ “xì hơi”, cho đến khi lợi nhuận thực tế bắt kịp kỳ vọng của nhà đầu tư.

Đây có lẽ là kịch bản thị trường đang chứng kiến.

Kịch bản xấu nhất là số trung tâm dữ liệu được xây dựng vượt xa nhu cầu thực tế. Doanh thu không đủ trang trải chi phí, các doanh nghiệp vay nợ lớn bắt đầu thua lỗ hoặc phá sản, kéo theo ngân hàng và những tổ chức cung cấp vốn. Khi đó, bong bóng AI có thể vỡ và ảnh hưởng đến tất cả tài sản rủi ro, bao gồm Bitcoin.

Hiện tại chưa có đủ dấu hiệu để kết luận kịch bản thứ ba đang diễn ra.

Cần nhìn rộng hơn những tiêu đề tiêu cực

Dù cổ phiếu AI đã điều chỉnh mạnh, không phải toàn bộ ngành đều sụp đổ. Một số doanh nghiệp giảm từ đầu năm, nhưng AMD, Micron, Intel, Seagate và nhiều tên tuổi khác vẫn ghi nhận mức tăng đáng kể. Nasdaq vẫn tăng gần 8%, còn S&P 500 tăng hơn 9% tính từ đầu năm.

Những con số này không làm biến mất rủi ro, nhưng cho thấy bức tranh không hoàn toàn đen tối như các tiêu đề hàng ngày.

Bitcoin cũng vậy. Giá đã giảm đáng kể từ đỉnh, nhưng vẫn cao hơn vùng 58.000 USD vào giữa năm. Nếu nhà đầu tư chỉ nhìn vào hành trình từ đỉnh xuống 73.000 USD, cảm giác sẽ rất tiêu cực. Nhưng nếu nhìn từ 58.000 USD lên mức hiện tại, đánh giá có thể hoàn toàn khác.

Thị trường đang phải hấp thụ đồng thời CPI nóng, Fed cứng rắn hơn, lợi suất sát 5%, định giá AI điều chỉnh và những tranh cãi tại Nvidia. Sắc đỏ vì vậy không phải điều bất ngờ.

Điều cần theo dõi không phải là một phiên tăng hay giảm, mà là liệu lạm phát có tiếp tục nóng lên, Fed có thật sự tăng 0,5%, và doanh thu AI có đủ sức bắt kịp số vốn khổng lồ đang được đầu tư hay không.